Раст или стагнација? Бројот на одобренија за градба и цените на новоградбата во 2024 година

Градежниот сектор во Македонија со растечки број на проекти и зголемена вредност на инвестициите

Во текот на 2024 година, градежниот сектор во Северна Македонија бележи значителна активност, одразена преку бројот на издадени одобренија за градба и вкупната вредност на планираните градежни работи. Според податоците на Државниот завод за статистика, во 2024 година биле издадени вкупно 3.500 одобренија за градба, што претставува зголемување од 8 % во споредба со претходната година. Вкупната вредност на предвидените градежни работи изнесуваше 45 милијарди денари, што е пораст од 10 % во однос на 2023 година. Оваа динамика укажува на зголемената доверба на инвеститорите во пазарот на недвижности, како и на постојаната побарувачка за нови станбени и деловни објекти.

Трендови во градежништвото и движењето на цените на новоградбата

Зголемената градежна активност директно се одразува и на цените на новоградбата. Просечната цена на квадратен метар во новоизградените станови во 2024 година изнесуваше 62.000 денари, што е зголемување од 5 % во споредба со претходната година. Овој раст на цените произлегува од неколку фактори, вклучувајќи ја зголемената побарувачка за станбен простор, растечките цени на градежните материјали и порастот на трошоците за работна сила. Дополнително, поволните каматни стапки за станбени кредити во првата половина од годината поттикнаа поголем интерес за купување станови, што дополнително придонесе кон растот на цените. Сепак, зголемените животни трошоци и можните промени во монетарната политика може да влијаат на идниот развој на овој тренд.

Дополнително, пазарот на недвижности сè повеќе се сегментира според потребите на купувачите. Луксузните станови и комплексите со дополнителни содржини, како што се приватни паркиралишта, зелени површини и спортски објекти, бележат најголем пораст на цените, додека стандардните станови имаат побавно темпо на поскапување. Ова е особено изразено во централните зони на Скопје, каде што цените на квадратен метар достигнуваат и до 100.000 денари. Од друга страна, во периферните населби и во помалите градови, растот на цените е умерен, а побарувачката останува стабилна. Влијанието на зеленото градење и примената на енергетски ефикасни материјали исто така игра сè поголема улога во формирањето на цените на новите објекти.

Кои градови предводат во градежната експанзија?

Што се однесува до географската распределба на градежната активност, најголем број на одобренија за градба во 2024 година се издадени во Скопје, вкупно 1.200 одобренија, што претставува 34 % од вкупниот број на издадени одобренија во државата. Следуваат Битола со 400 одобренија (11 %), Прилеп со 350 одобренија (10 %) и Тетово со 300 одобренија (8,5 %). Ова укажува на тоа дека урбаните центри продолжуваат да бидат фокус на градежната експанзија, што е резултат на зголемената урбанизација, миграција на населението кон поголемите градови и потребата за нови станбени и деловни капацитети. Истовремено, во помалите градови како Охрид, Велес и Штип, бројот на нови одобренија бележи помал раст, но со зголемен интерес за изградба на туристички објекти и индустриски капацитети.

Предвидувања за иднината на градежниот сектор

Очекувањата за градежниот сектор во наредните години се позитивни, со предвидувања за продолжување на растот на бројот на одобренија за градба и вкупната вредност на градежните работи. Сепак, аналитичарите предупредуваат дека растот може да биде умерен доколку се појават зголемени економски предизвици, како што се инфлацијата или ограничувањата во кредитирањето. Се очекува и понатамошен пораст на цените на новоградбата, особено во урбаните средини, поради континуираната побарувачка и зголемените трошоци за изградба.

Дополнителен фактор што би можел да влијае врз градежниот сектор е можната регулаторна интервенција од страна на државата. Доколку се донесат мерки за олеснување на градежните процедури или поттикнување на одржливо градење, можно е да се зголеми бројот на нови проекти. Истовремено, потребата за зелени и за енергетски ефикасни згради би можела да стане клучен фактор во идниот развој на градежништвото.

Градежниот сектор во Македонија во 2024 година бележи стабилен раст, со зголемен број на одобренија за градба и пораст на вредноста на градежните работи. Оваа динамика се одразува и на цените на новоградбата, кои продолжуваат да растат, особено во најактивните градови како Скопје, Битола, Прилеп и Тетово. Идните проекции укажуваат на продолжување на овие трендови, што претставува важна информација за сите учесници на пазарот на недвижности и градежништво. За инвеститорите, ова претставува можност за дополнителни вложувања, додека за купувачите – потреба за внимателно следење на ценовните движења и на пазарните услови.